شیرین نینگ سیوگی و ساغینچگه بیله نگن مکتوبی
إیکّینچی قسم
فرهاد غربتده، سلاسل زندانیده دشمنی خسرو پرویز قؤلیده توتقون، قئینه لیب یشب کیلر ایدی. إیچی درددن تؤلیب تاشگن، دردینی دوست تاپیب یازغیره ی، دیسه هیچ کیم یؤق. شیرینـیـدن هم خبری یؤق. فرهاد تامگه چیقیب، تازه - تینیق هوادن تویئب- توئیب نفس آله یاتگنده، یان اطرافده گی یردن تون بغرینی سیتیب تره له یاتگن قؤشیقنی، بیر کویچی نینگ زار و ناله گه قاریلگن قؤشیغینی ایشیته دی. مونگلی قؤشیقنی دقت بیلن تینگله گچ، شو محزون قؤشیقدن اؤز باشیگه توشگن سیوگی داستانی، درود و حسرت، غم و غصّه لری ینگره ر ایدی. بو تونگی غم قؤشیغی بؤلمی، بل که فرهادنینگ باشدن کیچیرگن غمنامه سی ایدی.
« فرهاد و شیرین» داستانیده بیر عجایب بدیعی قهرمان بار. اوهم بؤلسه شاپور اوبرزیدیر. او فرهاددن شیرینگه، شیرین دن ایسه فرهادگه خط -خبر ته شیدی، آراه ده ایلچیلیک قیله دی. کؤپدن بیری فرهاددن درک یؤق. شونیسی معلوم که، فرهاد هم شیرین هم دیدارسیزلیک، ائریلیقدن اؤرته نه دیلر. میهن بانو( شیرین نینگ خاله سی) هم گل یوزلی شیرین هم فرهاد غمیدن اضطرابده لر. شونده شاپور شیرینگه یوزله نیب، مین فرهادنینگ قاشیگه باره من. مکتوبینگ بؤلسه یتکزیب بیره من، دیئیدی. شونده شیرین شاپورگه جوابن در حال بیر خط یازیب، منه بولرنی بیلدیره دی:
پری پیکر دیدی: « جانیمغه منّـت»،
روان قؤپتی یو قیلدی عزم خلوت.
بیتی دی درد إیله بیر طرفه مکتوب،
دیمی هر سطری کیم، هر لفظی مرغوب.
چیقیب شاپورغه تاپشوردی فی الحال،
اول آلیب یؤل ساری گام اوردی فی الحال.
شیرین ایسه شاپورگه: « اگر فرهادنینگ یانیگه بارسنگ زنهارمیندن خط آلیب بار، بیتیک ایمس یازگن درد نامه ممنی یتکزیب بیر!»، دیه التماس قیله دی. دیئدی که، بو خطیم شمعدن کپه لکّه، سمندر( اؤتده یشاووچی افسانوی قوش)دن آتشخانه گه باره یاتگن نرسه ایمس، بل که، مشقتلر رمزی بؤلگن بو خط ضعیف و جان- تنی خسته میندن، ملالت قؤرغانی نینگ قؤریقچیسی سین( فرهاد)گه دیر. بیتیگیم غم و درد و فراقی تاغدن بیتگن، قلعه سی ایسه اندوه کوهیدن توزیلگن سینگه دیر، دیئیدی شیرین.
دیمان بیر شمعدین پروانه ساری،
سمندردین بیر آتشخانه ساری.
که یعنی مین ضعف خسته جاندین،
ملالت قلعه سیغه پاسباندین.
سنگه کیم قلعه نگ اؤلمیش کوه ِاندوه،
غم و درد و فراقینگ کوه تا کوه.
ایندی گل یوزلی شیریندن یاری هجریده کویب یانه یاتگن فرهادگه یازیلگن مکتوب نینگ مضمونی بیلن بیواسطه ته نیشیب آله میز:
نیدور احوالینگ ای زارِ غربیم،
وصالیم دولتیدین بی نصیبم.
بیت نینگ معناسی:
ای کوته - کوته غریب بؤلگه نیم، مینگه یتیشماق دولتیدن بی نصیب قالگه نیم، احوالینگ نیچوک؟
چیکردین غم تاغین حالینگ نیچوکدور،
بو یوکدین جسم چون نالینگ نیچوکدور.
بیت نینگ معناسی:
ایلکه نگده غم تاغینی کؤتره- کؤتره نی حاللرگه توشدینگ؟ بو اولکن یوکدن نـَی گه اؤخشب، نازکله شیب قالگن گوده نگ نی احوالگه کیدی؟
قتیق غربت ارا حالینگ نی ایرکن، ا
اچّیق فرقتده احوالینگ نی ایرکن؟
بیت نینگ معناسی:
بوکبی قتِق غربتده حالینگ نی کیچدی؟ اچّیق فرقتدن قی احوالگه توشیب قالدینگ؟
فراق إیچره نیچوکدور جسم زارینگ،
نی ینگلیغ تؤلغانور اؤت إیچره تارینگ.
بونده ی ائریلق إیچره قئینه لگن جسمینگ نی احوالده؟ إیپدیک إینگیچکه لب قالگن قامتینگ نینگ آلاوده تؤلغه نیب یانیشده سؤزله گین؟
ساچیم فکریده تونلر ائله سنگ پیچ،
قرارورمو جهانینگ تون کیبی هیچ؟
شعرنینگ معناسی:
ساچیمنی اؤیلب کیچه لری تؤلغه نر ایکنسن، دنیا کوز آلدینگده تون کبی قاره یب کیتمه یتدیمی؟
قاشیم محرابینی یاد ائله گن دم،
ینگی آی دیک بؤلورمو قامتینگ خم.
شعرنینگ معناسی:
قاشلریم محرابینی ایسینگّه آلگده، قامتینگ ینگی چیقّن آی گه اؤخشب بوکیلمه یتیمی؟
کؤزوم فکری إیچینگّه سالسه قیغو،
بلا هر گوشه دین طغیان قیلورمو؟
شعرنینگ معناسی:
کؤزلریم نینگ خیالی إیچینگّه قیغولر سالگنده، هر تاماندن بلالر اورچیب باش کؤترمه یتیمی؟
چو مژگانیم غمیدین چیقسه هویونگ،
بؤلورمو بیر تیکان هر تاره مویونگ؟
کیپریکلریم غمیدن اوهو تارتگه نینگده، ساچینگ نینگ هر بیر تاله سی تیکنگه ائلنمه یپتیمی؟
قراغیمنی تخیّل ائله گن چاغ،
خیالینگ شخصی اؤرترمو ینگی داغ؟
شعرنینگ معناسی:
کؤز قاره چیغیمنی خیال سوره یاتگن پئتلرینگ، اؤز خیالینگنی سیوگی نینگ ینگی داغلر اؤرته میدیمی؟
اینگیم گلبرگیدین بؤلغنده محزون،
یوزونگ گل- گل قیلورمو اشک گلگون.
شعرنینگ معناسی:
یاناقلریم نینگ گل یپراقلرینی ایسگه آلیب، اؤکسونگه نینگده، یوزلرینگنی کؤز یاشلرینگ گلگون قیلیب، قیزر تیرمه یدیمی؟
قیلیب خالیم غمی کؤنگلونگه کینلر،
قؤنرمو اول یره نگ اوزره چیبینلر.
شعرنینگ معناسی:
قاره خالیم نینگ خیالی کؤنگلینگدن یره لر آچسه، اؤشه یره لر اوستیگه قؤنه یاتگن چیبینلر سینی بیزاوته قیلمه یدیمی؟
سیوگی مکتوب نینگ دوامی بار>>>>>>>>