نوایی حکمتلری

(بیر مینگ اؤگیت)

401
مستلر آره سیده بیر هوشیار -هوشیارلر آره سیده بیر مست حکمی بار.
402
محللیده ائتور سؤزنی اسره مه، ائتمس سؤز تیگره سیده یؤلـله مه.
403
ماضی یو مستقبل احوالین تکلّم ائله مه،
نی اوچون کیم، دم بو دمدور، بوم بودمدور، دم بودم.
404
مومین ایرمستور اولکی، أیماندین،
روزگاریده یو صفا کؤرگی.
تاکه قرینداشیغه راوا کؤرمس-
هر نی کیم اؤزیگه روا کؤرگی.
405
مومین ایرسنک، قیلیب دُرّینگنی نثار،
ایل بیله روشن اؤل، نیچوک کیم شمع.
نیگه کیم، تینگری هیچ مومینده،
بُخل و بدخویلوقنی قیلمه دی جمع.
406
مالینگ که ایرور کام و هوا یؤلیده خرج،
جام می لحنی جانفزا یؤلیده خرج.
باردور یمان ائله مَک ریا یؤلیده خرج،
یخشیسی ایرور بؤلسه خدا یؤلیده خر.
407
میل ائله همیشه مهربانلر سری،
یخیشلر-او، طرفه کاردانلر سری.
408
مومین باری ایلدین اؤزین کم بیلسه کیره ک،
حقدین نی انگه کیلسه، کرم بیرله کیره ک.
بی حکمتلیغینی درد و غم بیلسه کیره ک،
حکمت تانورینی مغتنم بیلسه کیره ک.
409
مشکل ایمس عشقّه جان اؤرته مَک،
اؤتقه نی دشوار جهان اؤرتمَک.
410
موشح خبرنی چیندور دیب دوستقه یتکورمه و بیراونینگ عیبی واقع بؤلسه، یوزیگه اورمه.
411
محللیده بیرگن ایسکی چهار پاره تؤن- سخاوت و بی محل بیرگن زربفت چهارقب( مستحکم تیکیلگن چاپان) - شقاوت.
412
مفلس قانع -غنی وشاه و گدادین مستغنی.
413
مستغنی - مغبون، متکبّر - ملعون.
415
ما درد دیده یم و دوا را شنیده ایم،
از ما ز درد پرس ولی از دوا مپرس.
416
نادانلیغ ایرور ایلده ملامتگه دلیل،
دانا اولوس آلدیده خجالتگه دلیل.
417
نفعینگ اگر خلقّه بیشک دورور،
بیل که، بو نفع، اؤزونگّه کؤپره ک دورور.
118
نفخه بیله نفسنی توتمه دریغ،
جانینگه افراط إیله هم اورمه تیغ.
119
نفس امریده هر نیچه کیم ، تالپینغه سین،
کؤپ گرچه بوتونلیک تیله سنگ سینگه سین.
420
نفس کیم اول، عیش مدام إیسته گی،
سینگه گناه، اؤزیگه کام إیسته گی.
421
نقدنی گلدیک دَغی ساورمه غیل،
غنچه کیبی داغی گره اورمه غیل.
422
نخلغه دهقان چو بیرور پرورش،
بؤلور انگه میوه و گل بیرماق إیش.
423
نی اندازه غم، نی حدسیز سرور،
کیره ک إیشده عین خیرالامور.
424
نی بؤلغوسیدور اهل تجاهل قدری،
یا زمرۀ وعده و تکاسل قدری.
425
نیچه کیم، خرد إیچره بؤلسه کمی،
أیلاندین یامانراق ایمس آدمی.
426
نیچه مرضغه که، ایرور سود قند،
نیچه گه هم زهر ایرور سودمند.
427
نیچه ضرورت ارا قالغان چاغی،
چین دیمس ایرسنگ، دیمه یالغان داغی.
428
نیدین کیم، سفرگه کیشی اورسه گام،
تردد ایرور موجب اهتزام.
429
نیچه بؤلسه یالغانچی ایل ارجمند،
سؤزی انجمن إیچره دور ناپسند.
430
نیچه طفل قیلسه پفلب خیره لیک،
قچان شمع انجم تاپر تیره لیک.
431
نیچه گنج إیچره بؤلسه گوهر و دُر،
کؤر که، باردور انینگ کیلدی تیمور.
قفل آچرده گدا و صاحب تاج،
تینگ بؤلورلر کلیدگه محتاج.
432
نیچه ثمر ساچماق ایسه شاخ إیشی،
کؤپراق آتر تاش انگه تیرگن کیشی.
433
نیچه که حق لطفیدین اؤلدی ظفر،
سعینی هم بیل سبب ِمعتبر.
434
نی فعلی که، کیلدی بیراودین یامان،
یامانلیک کؤره ردین انگه یؤق امان.
435
نی إیش کیم، شاه تاپیب، اندین نوائی،
ولی یوز قتله عار انگه یؤق امان.
436
نی قوش کیم، بلند اؤلسه پرواز انگه،
خلق إیسته مس ناوک انداز انگه.
437
نی قوشی کیم، بؤلسه همّتدین قناتی،
ایمس پست آشیانغه التفاتی.
438
نی صرفه دیگن کیشی تیلی قاتیلدور،
القصه که، کیمسه نینگ بلاسی تیلدور.
439
نی شه دین که اتباعی خشنود ایمس،
پشیمانلیغی إیش چاغی سود ایمس.
440
نکته برون بیل قولاق آرایشی،
کینگ یتوک اؤلدی آیاق آسایشی.
441
نظمده هم اصل انگه معنی دورور،
بؤلسون آنینگ صورتی هر نی دورور.
نظم که، معنی انگه مرغوب ایمس،
اهل معانی قاشیده خوب ایمس.
نظم که، هم صورت ایرور خوش انگه،
ضمنیده معنی داغی دلکش انگه.
442
نیچوک قیلغی بیر إیش اهل معنانی،
که، سود و آز و کؤپ بؤلغی زیانی؟!
443
نفس حکمی بیرله کیم، قیلسنگ هر إیش،
إیرجه یور اول کامدین شیطانغه تیش.
444
ناقص اولدورکیم، اؤزین کامل دیگی،
کامل اول کیم، نقصین اثبات ائله گی.
445
ناز إیله حسن اؤلدی شاهدلر إیشی،
درد و محنت بیرله خوشدور ایر کیشی.
446
نواسیز اولوس نینگ نوابخشی بؤل،
نوایی یامان بؤلسه سین یخشی بؤل!
447
ناگهان گر بی تحمّل، سورسه بیر حکم حنیف-
کیم، ضعیف اندین قوی یاخود قوی بؤلغی ضعیف.
448
نفسدین سینگه طلم یتسه ندامت ایشیگین آچ، و تینگری پناهیگه قاچ و توبه ایشیگیگه إیلیک اور، اول توبه اوستیده مردانه تور.
449
نفس ِکافردین نی کیم یتگی سینگه،
توبه ائلب، توبه ده مردانه بؤل.
یؤل إیکی دور، جرم بیردور، توبه بیر،
اول یؤل ار باغلندی، آچوقدور بو یؤل.
450
نی سؤزدین که، یتگی بیراوگه غبار،
نی لازم که، سین قیلغه سین آشکار.
قؤیه بیرکه، قیلسون عیان دشمنی،
که، باردور عداوت عدونینگ فنی.