انتالوژی
(۸)
ینه سای بیتیگی سلسله سیدن
بونام بیلن یوریتیلوچی تورکوم بیتیکلرینه سای دریاسی بؤیلریدن یعنی
توه وخکاس ییرلریدن تاپیلگنی اوچون شونده ی دیب اته له دی.
تورلی أیللرده بوحدودّن 250گه یقین قبرتاشلری قؤلگه کیریتیلگن.
تاش بیتیکلرده عکس ایتتیریلگن یازوّلر ،اساساً، یقن قرینداش
واوروغلرگه مراجعت بؤلیب، اؤلگنلرتیلیدن حکایه قیلینه دی.
تدقیقاتلرده تاءکید لنگیدیک،وطننی سویش ،یورتنی یاودن حمایه قیلیش
ینه سای بیتیکلری نینگ خصوصیتلریدن سنله دی .
ایلتَریش بیلگا خاقان بیتیگی
قهرمانلیک روحیده یازیلگن بوجنگنامه بیتیکده اؤزخلقیدن کوچ آلیب،
دشمننی ینگن بیلگا خاقان کیچمیشلری تیلگه آلینه دی.یازوّده ایلتریش
بیلگاخاقان اؤزایلی ودولتینی مستحکملگنیگه کؤک تنگریوقؤنغیر یر
تبربیه لب مدد بیرگنی ایتیله دی.
مذکور بیتیگدن نمونه :
تنگریدن بؤلگن ،ایلیتگن بیلگا خاقان، ایل بیلگا خاتون خاقان دیب
نام آلیب وخاتون دیگن نام بیلن اته له دیر.اؤتکون نینگ
چیککه سیده، تیز دریا سی نینگ یؤقاری آقیمیده اؤز قرارگاهینی
اؤرنتدی.یؤلبرس أیلیده وإیلان أیلیده بو ییرده یازنی اؤتکزدیم.
اژدرنینگ أیلیده اؤتوکنّ نینگ اؤرته سیده سونگوز بَشقن مقدّس
تیپه لیگی نینگ غربیده یازنی اؤتکزدیم.قرارگاهنی شو یرده
آؤرنتدیم.مینگ أیللیک، تومن کونلیک یازوینی وبیگیمنی بویرده
یازیب،تاشگه اؤرنتدیم،قه لین تاشگه یازدیردیم. یؤقاریده کؤک
آسمان یارلَقه گنی اوچون ایلیمنی ودولتیمنی وجودگه کیلتیردیم.
شرقده–کون چیقرده گی خلق،غربده-آی باترده گی خلق،تؤرت
طرفده گی خلق مینگه کوچ بیرار،دشمنیم ایسه اؤزی ایللگن جاینی
قؤلدن بیردی. سککیز دریا آره لیغیده سیلینگا،اورخون،تاله مینی
خرسند قیله دی. قرغه وبورگه دریاسی بؤیلریده،إیککی دریا
آره لیغیده مین اؤزیم اؤرنه شه یپمن.
اوی قوق ترلَق بیتیگی
بیتیگ آلتی باغ خلقیگه بیگ بؤلگن اوی قوق ترلَق تیلیدن حیکایه
قیلینه دی.علمی تدقیقلقتلرده کؤرسه تیلیشیچه،اوی توغن توتوق
آلتمیش یاشده عالمدن کؤز یومگن و ایلیدن اجره لگن.(1)
بیتیگدن نمونه :
سیز ایلیمدن، مَلکه لریمدن،
اؤغلانلریمدن، خلقیمدن،
سیزلردن آلتمیش یاشیمده اجره لدیم.
آتم ایل توغن توتوق، مین تنگری دولتیم نینگ
ایلچیسی ایدیم،آلتی باغ خلقیگه بیک ایدیم.