اؤزبیک تیلیده گی ایریم«ی»گه یقین تلفظ قیلینوچی،
سؤزباشیده کیلوچی تاو ّشلرنی عرب حرفلری
واسطه سیده قوییدگیچه افاده لش ممکن
N+Shif = أی
B+Shift =إی
|
أی= أیگیت(جوان)، إی= ایش(کار)، ی= یر(زمین)، ای= ایرکین(آزاد) مقاله وموضوعلرنیلرنی یازیشده یؤقاریده گی قاعده گه سویه نیب ایش توته میز
|
ذ.إیشانچ حکایه
آق رومال
آته- آنه سی نینگ بیرگینه ارزنده قیزه لاغی عایشه،ایندیگینه توقیزنی تولدیریب،اؤنگه قدم قویگن ایدی.کونلرنینگ بیریده، طوطی عمّه قاق توشده ،جزیره مه قویاش تیغلری آستیده، قیزگینه سینی یتکلب،تؤی تیپه قیشلاغی تامان کسل کورگنی کیتدی .
ذ. یشانچ
| اؤتیب باره یاتگن أیل، بیرلگن مللتلر تکشکیلاتی نینگ قراریگه کؤره، محمودکاشغری نینگ أیلی دیب اعلان قیلیندی. بو اولوغ ذات نینگ توغیلر کونی مناسبتی بیلن بوتون تورکی عالمده تورلی تدبیرلر، علمی انجمنلر اؤتکزیلماقده. عالملرتامانیدن کاشغری شناسلیک بؤببچه علمی- تدقیقات إیشلری آلیب باریلماقده. بیزهم بویوک سیمانینگ حقینی اؤز حالیمچه ادا قیلیش نیتیده تورکوم مقاله لربیریب باریشگه قرار قیلدیک |
محمود کاشغری
۱۰۰۰
قدیمگی تورکی ادبی ژنر إیلدیزلری
(۱۲)
القیش
«دیوان الغات الترک» ده قید ایتیلگن ادبی ژنرلردن ینه بیری«القیش»-آلقیش(مدحیه/مقتاو)دیر.
ذ. ایشانچ
| اؤتیب باره یاتگن أیل، بیرلگن مللتلر تکشکیلاتی نینگ قراریگه کؤره، محمودکاشغری نینگ أیلی دیب اعلان قیلیندی. بو اولوغ ذات نینگ توغیلر کونی مناسبتی بیلن بوتون تورکی عالمده تورلی تدبیرلر، علمی انجمنلر اؤتکزیلماقده. عالملرتامانیدن کاشغری شناسلیک بؤببچه علمی- تدقیقات إیشلری آلیب باریلماقده. بیزهم بویوک سیمانینگ حقینی اؤز حالیمچه ادا قیلیش نیتیده تورکوم مقاله لربیریب باریشگه قرار قیلدیک |
محمود کاشغری
۱۰۰۰
قدیمگی تورکی ادبی ژنر إیلدیزلری
(۱۱)
قؤشوغ
قؤشوغ(قؤشیق)اتمه سی تورکی ادبیّاتشناسلیکده کینگ معناده قؤله نیلگن.محمود کاشغری قؤشوغ توشونچه سنی ادبی اتمه صفتیده قبول قیلیب اونی«شعر»گه تینگلشتیردی.قؤشوغ توشونچه سی «قصیده»، شعری یؤلده یازیلگن توگَل اثرمعنالریده هم ایضاحلنگندیر.*
| اؤتیب باره یاتگن أیل، بیرلگن مللتلر تکشکیلاتی نینگ قراریگه کؤره، محمودکاشغری نینگ أیلی دیب اعلان قیلیندی. بو اولوغ ذات نینگ توغیلر کونی مناسبتی بیلن بوتون تورکی عالمده تورلی تدبیرلر، علمی انجمنلر اؤتکزیلماقده. عالملرتامانیدن کاشغری شناسلیک بؤببچه علمی- تدقیقات إیشلری آلیب باریلماقده. بیزهم بویوک سیمانینگ حقینی اؤز حالیمچه ادا قیلیش نیتیده تورکوم مقاله لربیریب باریشگه قرار قیلدیک |
محمود کاشغری
۱۰۰۰
قدیمگی تورکی ادبی ژنر إیلدیزلری
(۱۰)
اؤتلوک
محمود کاشغری نینک«دیوان الغات الترک»اثریده کیلتیریلگن قدیمگی تورکی شعری ژنرلردن ینه بیری بو«اؤتلوک»دیر. قدیمگی تورکی تیلده بو سؤز پند،نصحت واؤگیت دیمکدیر.
ذ.ایشانچ حکایه
بیرارمللتنی بوتونلی محتاج وچاره سیز قیلملقچی
بؤلسنگیز ،اول اونینگ تیلینی اؤلدیریـــــــــــــــــنگ(هتلر)
درد
- قیش نینگ اوزون تونلری ایدی. بو نده ی پیتلرده قیشلاقداشلر قؤشخانه لرگه باریشیب،گپ–گشتک قیلیشیب،کیچه نی تانگ آتتیریشردی.
| اؤتیب باره یاتگن أیل، بیرلگن مللتلر تکشکیلاتی نینگ قراریگه کؤره، محمودکاشغری نینگ أیلی دیب اعلان قیلیندی. بو اولوغ ذات نینگ توغیلر کونی مناسبتی بیلن بوتون تورکی عالمده تورلی تدبیرلر، علمی انجمنلر اؤتکزیلماقده. عالملرتامانیدن کاشغری شناسلیک بؤببچه علمی- تدقیقات إیشلری آلیب باریلماقده. بیزهم بویوک سیمانینگ حقینی اؤز حالیمچه ادا قیلیش نیتیده تورکوم مقاله لربیریب باریشگه قرار قیلدیک |
محمود کاشغری
۱۰۰۰
قدیمگی تورکی ادبی ژنر إیلدیزلری
(۹)
أیغی یؤقلاو
قدیمگی تورکی شعریتده کینگ ترقلگن ادبی ژنرلردن بیری بو«أیغی یؤقلاو»-دیب یوریتبله دی .
| اؤتیب باره یاتگن أیل، بیرلگن مللتلر تکشکیلاتی نینگ قراریگه کؤره، محمودکاشغری نینگ أیلی دیب اعلان قیلیندی. بو اولوغ ذات نینگ توغیلر کونی مناسبتی بیلن بوتون تورکی عالمده تورلی تدبیرلر، علمی انجمنلر اؤتکزیلماقده. عالملرتامانیدن کاشغری شناسلیک بؤببچه علمی- تدقیقات إیشلری آلیب باریلماقده. بیزهم بویوک سیمانینگ حقینی اؤز حالیمچه ادا قیلیش نیتیده تورکوم مقاله لربیریب باریشگه قرار قیلدیک |
محمود کاشغری
۱۰۰۰
قدیمگی تورکی ادبی ژنر إیلدیزلری
(۸)
سندرورش
«سندرورش»- دیب اته لوچی تورکی شعری ژنرنینگ إیلدیزلری جوده قدیمیدیر.سندرورش حاضرگی اؤزبیک ادبی تیلی بیلن ایتگنده بحث، تارتیشو،فکرلرکوره شی وائیتیشو دیمکدیر.
| اؤتیب باره یاتگن أیل، بیرلگن مللتلر تکشکیلاتی نینگ قراریگه کؤره، محمودکاشغری نینگ أیلی دیب اعلان قیلیندی. بو اولوغ ذات نینگ توغیلر کونی مناسبتی بیلن بوتون تورکی عالمده تورلی تدبیرلر، علمی انجمنلر اؤتکزیلماقده. عالملرتامانیدن کاشغری شناسلیک بؤببچه علمی- تدقیقات إیشلری آلیب باریلماقده. بیزهم بویوک سیمانینگ حقینی اؤز حالیمچه ادا قیلیش نیتیده تورکوم مقاله لربیریب باریشگه قرار قیلدیک. |
۱۰۰۰
محمود کاشغری
قدیمگی تورکی ادبی ژنر إیلدیزلری
(۷)
تــــــــــبزوغ
تبــــزوغ تورکی ادبیّاتده گی اینگ قدیگی شعری ژنرلردن بیری دیر. بو گونگی توشونچه بیلن اته گنده بو تیرمین«تاپیشماق»/«تاپدی مَتل» ژنریگه ماس توشه دی. تاپیشماق ژنری قدیم زمانلرده تورکی خلقلر اؤرته سیده کینگ ترقلگن.
| اؤتیب باره یاتگن أیل، بیرلگن مللتلر تکشکیلاتی نینگ قراریگه کؤره، محمودکاشغری نینگ أیلی دیب اعلان قیلیندی. بو اولوغ ذات نینگ توغیلر کونی مناسبتی بیلن بوتون تورکی عالمده تورلی تدبیرلر، علمی انجمنلر اؤتکزیلماقده. عالملرتامانیدن کاشغری شناسلیک بؤببچه علمی- تدقیقات إیشلری آلیب باریلماقده. بیزهم بویوک سیمانینگ حقینی اؤز حالیمچه ادا قیلیش نیتیده تورکوم مقاله لربیریب باریشگه قرار قیلدیک. |
۱۰۰۰
محمود کاشغری
(6)
قدیمگی تورکی ادبی ژنر إیلدیزلری
بیزاؤتگن مقاله لریمیزده«دیوان الغات الترک»اثریده کیلتیریلگن قدیمگی تورکی شعریت حقیده سؤز یوریتگن ایدیک. انه شو شعرلر موضوع جهتیدن : آوچیلیک،چارواچیلیک،وطنسیورلیک،اولکه شناسلیک،ایکینچیلیک،یولدوزشناسلیک،إیشچنلیک، تورکی خلقلرنینگ اودومی،تورموش طرزی،مراسملری،دینی،دولتچیلیگی،سیوگی- محبتی خصوصیده یازیلگنینی تیلگه آلگن ایدیک. طرفه غایه وقیزیقیش بیلن سوغاریلگن بونده ی شعرلرنینگ ژنرمساله سی هم غایت مهمدیر.